Sách Sáng thế 11,1-9 kể câu chuyện về Tháp Babel.
Bấy giờ thiên hạ chỉ nói một thứ tiếng, sau khi định cư tại đồng bằng Senna, họ
bàn luận với nhau : - Ta hãy nung gạch và xây một ngọn tháp chọc trời, trước khi
phân tán tới mọi miền trên mặt đất. Trước ý định đầy kiêu căng và ngông cuồng
đó, Thiên Chúa đã khiến tiếng nói của họ trở nên lộn xộn, người này không còn
hiểu được người kia. Thế là họ đành phải ngưng việc xây tháp và ra đi mỗi người
một ngả. Hình ảnh tháp Babel mượn từ các tháp ziggurat miền Lưỡng Hà: tháp
vuông, nhiều tầng, càng cao tầng nhỏ lại. Những tháp này xây trong khu vực đền
thờ với mục đích tôn giáo là để bắt liên lạc với thần trên cao bằng dâng lễ vật
và làm bệ để thần lên xuống với con người. Ngày nay còn có nhiều di tích về các
tháp này. Tác giả Thánh kinh mượn hình ảnh các tháp Ziggurat để cắt nghĩa tại
sao loài người lại chia rẽ và phân tán, từ đó dạy bài học tôn giáo. Babel bởi
động từ balal (làm cho lộn xộn). Tác giả dùng hình ảnh xây tháp Babel để chỉ tội
cộng đồng của con người, muốn dựa vào sức lực và tài năng của mình để chống lại
Chúa, gạt bỏ Chúa mà tự quyết định cho mình. Trong Cựu ước, Babel là kinh đô của
một đế quốc hùng mạnh tượng trưng cho sự kiêu căng.
Một khi con người đã loại bỏ Chúa, tự nhiên chia rẽ và phân tán với đồng loại.
Kiêu căng gây chia rẽ. Thiên Chúa là duy nhất và là giềng mối hiệp nhất. Sự hiệp
nhất chỉ có thể được tái lập bởi và quanh Thiên Chúa. Ngày Hiên Xuống, Thánh
Thần sẽ hiệp nhất nhân loại quanh Đức Kitô Phục Sinh (Cv 2,1-11). Thánh Thần làm
vết thương của tháp Babel được lành. Thánh Thần là nguyên lý đoàn kết và hiệp
nhất. Thánh Thần làm cho con người hiểu nhau, gần nhau, và giúp Giáo Hội trở
thành Giáo Hội của mọi dân tộc.
Dưới tác động của Chúa Thánh Thần, một tình trạng mới đã được nảy sinh. Bấy giờ
các môn đệ đang tụ họp ở một nơi, bỗng dưng có tiếng từ trời đến, ào ào như gió
thổi, ùa vào nhà nơi các ông đang hội họp. Lại thấy có hình lưỡi lửa tản ra và
đậu xuống trên từng người. Tất cả đều được đầy tràn Chúa Thánh Thần và bắt đầu
nói được nhiều thứ tiếng khác nhau. Trong thời gian lễ Ngũ Tuần, có nhiều người
Do thái từ khắp các nơi trở về Giêrusalem. Nghe tiếng ồn, họ liền tuốn đến. Và
ai nấy đều bỡ ngỡ vì mỗi người đều nghe các Tông đồ nói tiếng của mình. Họ ngạc
nhiên, sửng sốt, thán phục và bàn tán cùng nhau : - Phải chăng chúng ta đều nghe
họ dùng tiếng thổ âm của mình mà nói đến những sự cao trọng của Thiên Chúa? Đây
chính là một cuộc tụ họp đông đảo mà mọi người đều hiểu được nhau và cảm thông
với nhau. Có được như vậy là do tác động của Chúa Thánh Thần. Chúa Thánh Thần là
nguồn sức sống mãnh liệt, là sự trẻ trung của Giáo hội, là năng lực đổi mới thế
giới. Ngài như luồng gió cường tráng, như ngọn lửa bừng bừng. Luồng gió và ngọn
lửa ấy đã khơi dậy nguồn năng lực tiềm ẩn nơi những bác thuyền chài thất học,
biến họ thành những con người thay đổi thế giới. Nhận lãnh ơn Chúa Thánh Thần là
nhận lãnh sứ mạng hành động.
Qua hình ảnh lưỡi lửa và ơn nói nhiều thứ tiếng nơi các Tông đồ, chúng ta nhận
thấy ngôn ngữ Chúa Thánh Thần dùng đã liên kết và tạo nên sự cảm thông. Đó chính
là thứ ngôn ngữ của tình yêu. Thiếu vắng Ngài, thiếu vắng tác động của Ngài, hay
nói đúng hơn, thiếu vắng tình yêu, chúng ta không thể hiểu biết nhau, xích lại
gần nhau và cảm thông với nhau, khi đó hận thù sẽ bùng nổ.
Vào năm 1887, một người Ba Lan tên là Zamenhof, đã tạo ra và cổ động cho một thứ
ngôn ngữ quốc tế, để mọi người có thể sử dụng một cách dễ dàng. Tuy nhiên, thứ
ngôn ngữ quốc tế này đến nay vẫn giậm chân tại chỗ và thế giới vẫn còn tràn ngập
những hận thù và chiến tranh. Sở dĩ như vậy vì người ta không sử dụng thứ ngôn
ngữ của tình yêu và không đặt tình yêu làm nền tảng cho mọi mối liên hệ.
Tình yêu chân chính được coi như là hoạt động của Chúa Thánh Thần. Tình yêu là
một thứ ngôn ngữ mà ai cũng có thể hiểu được. Nó không phải chỉ được nói bằng
lời, bằng tiếng, mà còn được nói bằng thái độ, bằng cử chỉ, bằng việc làm và
bằng cả cuộc sống ngập tràn tình bác ái của mình. Thực vậy, ai trong chúng ta
cũng có thể hiểu được một ánh mắt thông cảm, một cử chỉ thân thiện, hay một việc
làm giúp đỡ. Thứ ngôn ngữ tình yêu này không phải chỉ giúp chúng ta hiểu được
nhau, mà hơn thế nữa, còn giúp chúng ta hiểu được chính Thiên Chúa và tiến đến
với Ngài. Vì Thiên Chúa là tình yêu như thánh Gioan định nghĩa. Rất nhiều khi
nhờ những hành động bác ái yêu thương mà những kẻ tội lỗi biết đường ăn năn trở
về cùng Chúa. Trong đời sống gia đình cũng như trong sinh hoạt xã hội, đừng nói
với nhau bằng thứ ngôn ngữ của hận thù, hiềm khích. Đừng nói với nhau bằng ngôn
ngữ của chia rẽ, nghi kị. Hãy nói với nhau bằng thứ ngôn ngữ của tình yêu, ngôn
ngữ của Chúa Thánh Thần. Vì ngôn ngữ của tình yêu chính là ngôn ngữ tạo được sự
cảm thông và bất cứ ai cũng có thể hiểu được. Máy vi tính là phát minh hiện đại
của con người. Máy cũng có một thứ ngôn ngữ riêng. Ngôn ngữ của máy vi tính xây
dựng trên cơ sở lý luận toán học và sự chính xác. Ngôn ngữ máy vi tính giúp con
người rất nhiều trong việc thông tin và trao đổi liên lạc với nhau nhanh chóng.
Trong đời sống, con người chúng ta dùng ngôn ngữ tiếng mẹ đẻ như Anh, Pháp, Việt
Nam... cho nhu cầu thông tin liên lạc với nhau. Nhưng có một thứ ngôn ngữ ngay
từ thuở sơ sinh ai cũng có, cũng biết : ngôn ngữ tình yêu, ngôn ngữ vỗ về âu
yếm, ngôn ngữ sưởi ấm tâm hồn. Khi ngôn ngữ này được nói ra bằng âm thanh hay
biểu lộ qua nét mặt nụ cười của ông bà cha mẹ, anh chị em, tất cả mọi người đều
hiểu được cả. Ngôn ngữ tình yêu phát xuất từ trái tim tâm hồn, nên gọn nhẹ trong
sáng và truyền đi tín hiệu nhanh chóng nhạy cảm ngay từ những giây phút đầu tiên
của sự sống một con người. Qua ngôn ngữ tình yêu, mối liên lạc tình người được
xây dựng từ cha mẹ tới con cái, con người với nhau trong đời sống.
Ngôn ngữ tình yêu không viết bằng mẫu tự A B C hay hình vẽ biểu tượng như chữ
Nho, chữ Thái lan, chữ Ả rập... cũng không bằng những dấu hiệu chương trình lý
luận toán học như ngôn ngữ của máy vi tính. Ngôn ngữ tình yêu từ bẩm sinh đã nằm
ẩn sâu trong trái tim tâm hồn mỗi người. Ai ai cũng có chương trình ngôn ngữ đó
và đều có thể sử dụng được chương trình này. Dù là tiếng mẹ đẻ, ta cũng cần phải
học, phải mài giũa, phải sửa đổi mới hoàn chỉnh trong sáng văn phạm cùng câu cú.
Dù là ngôn ngữ đã được hệ thống và cài sẵn chương trình chạy trong máy vi tính,
người sử dụng máy cũng vẫn phải học cách sử dụng điều khiển sao cho đúng không
bị sai lầm. Những sai lầm trong tiếng mẹ đẻ và trong ngôn ngữ máy vi tính là do
con người sử dụng gây ra. Và chúng ta phải điều chỉnh lại cách sử dụng cho đúng.
Trong ngôn ngữ tình yêu cũng thế, khi chương trình ngôn ngữ này chạy không đúng
là do con người gây ra. Thiên Chúa ghi trong tâm hồn mỗi người chương trình ngôn
ngữ tình yêu. Khi sử dụng hoặc là con người không dùng đúng chương trình hoặc là
muốn sử dụng sai của riêng mình. Vì thế sinh ra sai lầm và không còn truyền đi
tín hiệu thông tin, không hiểu nhau được nữa. Những sai lầm đó là do thiếu tình
liên đới với nhau, do chỉ chú ý tìm quyền lợi riêng tư cho mình. Ngôn ngữ tình
yêu kêu gọi sự hiểu biết thông cảm với nhau, niềm vui, niềm hy vọng, sự tha thứ
làm hòa và tình liên đới trong cuộc sống. Ngày lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống,
các thánh Tông đồ đã tìm ra được ngôn ngữ chung cho cả nhân loại. Ngôn ngữ tình
yêu do Chúa mang đến và ghi khắc trong tâm hồn con người. Qua ngôn ngữ này ai
cũng hiểu được Tin mừng ơn cứu độ của Chúa và cùng nhau tìm về với Chúa, với
nhau, mọi người là anh em con một Cha. Chúa Thánh Thần mang từ trời cao đến cho
con người ngôn ngữ của Chúa Cha, ngôn ngữ này khác gì là “tiếng mẹ đẻ” của con
người : ngôn ngữ tình yêu – ngôn ngữ của toàn cầu. Kinh Thánh đã được dịch ra
hơn hai ngàn ngôn ngữ. Chúng ta còn cần dịch ra một thứ ngôn ngữ ai cũng hiểu,
đó là ngôn ngữ của phục vụ và yêu thương.
Lạy Chúa Thánh Thần, xin hãy thắp lên trong lòng chúng con ngọn lửa tình yêu, để
chúng con luôn nói với nhau bằng ngôn ngữ yêu thương và hiệp nhất.